New Zealand Mungdan Auckalnd Muk Lung hta shanu nga ai Shayi Sumlut Htoi Ja gaw 19.9.2012 ya sha ni Bachelor of Nursing janmau hpe ningtawn ai hte gup lalu sai lam chye lu ai. Shi gaw NZ du Jinghpaw Wunpawng myu sha ni hta na No 1 shawng janmau gup ai shayi sha mung re.Ya na zawn hpaji jan mau hpe ningtawn ai hte hkam la lu ai sha yi sha hpe mung arawng la hkung ga sha grau dat ga ai law.
J.W sha ni sha nu nga ai Wellington porirua Mayor kawn ngun jaw ga tsun nga yang

Myen a labau hpe ntsa lam yu ding lik yu yang moi chyeloi nhkoi shan hte a hkaw hkam ni a prat kaw na ya dai ni du hkra gara prat hta rai tim ngwi pyaw sim sa lam hpe nmu lu nga ai.
Shan hte a myit kraw lawang mung dingman ai tengman ai lam hpe nchye hkan ma ai shada ah rawng kashun lahkum kashun ai lam chyu rai ma ai. English colony prat na lawt na matu Japan hpe sa woi wa ai , japan mahtang English hta grau mazut jang English hte bai pawng na japan hpe gasat ai shan hte a mung dan labau ni hta gaw shanhte hkrai shakut ai ma jaw shang lawt lu ai zawn hku na labau hpe magap masu kau ma ai grau na gaw bum nga masha ni a labau ni hpe sha prai kau mayu ma ai.
Ya dai ni na ndai ten hta rai tim shan hte a myit jasat ni gaw magyi magaw rai nga ai , sinna mung dan ni hte nmai pawng jang miwa kaw kap ,miwa hte nau nhtuk wa jang sinna maga de kap rai madu a lagaw madu nlu tsap ai amyu ni rai ma ai.
Anhte N.N laika hpe hti yu ai sha loi K.K gaw Ah braham hpe myu matu jaw na ngu tsun ai sha loi shi hku na chyena shut kau ai hpe mu lu ai ,hpa majaw nga yang shi a madu jan sara madaw asak kaba sai majaw rai nga ai. Dai majaw shing gyim myit hku na sawn la let sara a lashi num (mayam num ) kaw shang let myu matu shakap la ai lam myit sha praw ma ai .Mayam num mung kasha sha ngai ya sai re majaw sara hpe n-gawn n-sawn di wa ai dai majaw sara gaw madu wa a ahkang aya hte sara hpe adip arip di na gau sha praw kau ai. Rai tim K.K a ga ndat gaw shan kaw dik wa sai hte kasha Isak hpe jaw ya sai.
Hpa baw hpe tsun mayu ai ta nga yang K.K gaw shi jaw na ngu tsun da ai hpe anhte shing gyim msha myit hku na madu ra ai hku galaw chye ga ai, de a marang e dai ni Ahbraham a mtu mara rai nga ai Isrial myu sha ni hte shi a mayam num kaw na myu matu ahrab ni gaw dai ni du hkra n-hkrum nra ma ai. Karai kasang gaw shi a myit ra ai lam hta hkan sa na hpe ra sharawng nga ai, raitim anhte shing gyim masha ni madu myit ra ai hku ga law wa ai sha loi mung ahkaw ahkang jaw nga ai rai tim madu kaw na sak jaw kau ra ai lam ni gaw grai law nga ai.
Anhte J.W sha ni mung K.K a chyeju hte sha htum mat maw sai kaw na hkye hkrang la ai hkrum sai, K.K gaw J.W sha ni hpe ndai mung kan kaw na htum mat na hpe nra ai majaw sinna ga na sasana sara ni hpe dat ya sai, anhte Karai a mung ga lu ai ni rai sai ,htung hkring laili laika lu ai ni rai sai ,manu dan tsawm htap la ai lamuga hpe jaw ya sai. Dai ni K.K gaw anhte myusha ni a ntsa shi a yaw shada ai lam nga ai dai majaw mungkan hta masha law dik ai Miwa hte Gala mung lapran kaw anhte hpe shara jaw ya sai .
Ndai zawn re mungdan kaba ni a lapran kaw shi a ninghtoi, mung dan gaw de na matu myit mada nga ai. Dai majaw K.K hpe chye chyang ai English ni gaw 1947 ning ten hta anhte J.W sha ni hpe lak san mung dan jaw na lam tsun sai re. Rai tim dai ten hta na anhte a jiwa ni a myit sawn daw dan shut kau dat ai a marang e dai ni anhte J.W myu sha ni hta sak jaw kau ra ai lam ni grai law mat sai. Karai kasang gaw awmdawm shanglawt jaw na ngu ai hpe anhte amyu ni hku na lata la ai gaw munghpawm hpe lata la kau sai hku re de a akyu gaw dai ni nang ngai yawng mu chye nga chylu rai sai.
Dai ni na ten anhte J.W sha ni a Mung masa hpyen masa ni hpe bai yu ai shaloi K.K gaw anhte myu sha ni hte rau rai nga sai,dai ni shi a nsen hpe chye na ra sai, shi a myit ra ai lam hta chye hkan nang ra sa ga ai.K.K gaw nteng nman ai hte nshawp nkap ai ni kaw na anhte hpe gran la mayu sai anhte hpe lak san shaman chyeju jaw nga sai hpe anhte yawng dum ra sai anhte a nsen langai sha, nsam langai sha rai ra sai anhte myu sha ni myit hkrum ai hte K.K kaw manoi manat let K.K jaw ya ai awmdawm shanglawt ai hkanan mung hpe madu shang sha sawa ga ngu ................

Wunpawng Mung dan padang hkrunlam hta shang lawm shakut shaja nga ai Myu w.p sha yawng hpan karai chyeju hte ngwi pyaw hkam ja u ga shawng nnan sha kram dat ai. W.P Myu sha ni a rawt malan aten gaw 51 ning tup aten galu wa sai ,dai ni tsa ban 21 majan kasat ai hta an hte myu sha ni kaw grai lak lai ai lam gaw hpan k.k gaw an hte myu sha ni hte rau shang lawm ya ai hpe asan sha nang ngai ta tut mu lu ga ai. k.k an hte hte shang lawm ai lamgaw an hte hpe Mung dan jaw up na a hkyin aten du sai majaw rai nga ai. Dai ni na Wunpawng Mungdan shanglawt asuya a Mungmasa padang hkrun lam hpe aja awa madi sha daw ga ai. W.P Mung dan hpe awmdawm ai shanglawt lu hkra woi awn sa wa na hpe mung myit mada ga ai.
An hte mai gan Mung dan hta du nga ai ni mung Myu hte Mung dan a matu jut mi hku lu garum lawm na matu mungkan a hpaji lam, ja sut gan tam ai lam ni hta shakut shaja nga ga ai. Matut nna W.P mung dan padang hkrunlam a matu an hte New Zealand du Myu W.P shani lu ai atsam hte shang lawm na ga ai.Wunpawng mung dan hpe woi awn nga ai myu tsaw mung tsaw Ning baw Ning la, share shagan yawng hte asak ap nawng ya sai hpu shawng hpu ba share shagan yawng hpe an hte New Zealand kaw shanu nga ai wunpawng myu sha ni kawn hkungga jaw dat ga ai.W.P mung dan hte myu sha ni yawng a n tsa hpan karai lam woi bau sin makap maga u ga law.
Slg.lakang Dau Hkawng
NZKC ( Ning Baw)
Gabu gara ai Hkrimast rai u ga ngu yawng hpe shakram dat ai .Anhte maigan mungdan hta du hkawm nga ai ni hkrismat hpe kabu gara ai hte galaw lu tim anhte a Mungdan Buga na sai daw sai chyen myu sha ni gaw ndai aten hta shani shana hkrit maja let sha sak hkrung ra ai ten mung rai nga ai law.
Mung maden myen asuya ni gaw anhte a buga de majan bai hpaw gasat wa ai gaw dai ni shata 7 de she rai mat wa sai, Ndai majan gaw galoi mi she zim mat na mung hkrak n chye lu ai. Majan a majaw duhtaw sai hkaw ai lam ni, yak hkak jam jau ai lam ni mung law nga ai, grau na gaw myen asuya hpyen la ni a shaing gyim ahkaw ahkng tawt lai ai lam ni gaw anhte a buga ni hta dik mat sai hku re.
shata 7 laman byin lai wa sai majan ni hpe bai yu yang anhte amyu sha ni a ntsa karai kasang a shaman chye ju ni mau na ram hkam la lu ai hpe mu mada ai. Myen ni mung shahte prat tup gasat wa ai majan ni hta ndai ram hkrat sum ai lam gaw nga na nre ngu kam ai. Bai anhte a shang lawt asuya mung ndai ram awng dang ai lam hpe rai nhkrum yu shi na re ngu kam ai, dai rai yang mahtai gaw hpa rai ta ? Myit hkrum ai lam re ngu mu mada ai.
Moi lai wa sai ten hta KIA / KIO ni shaning na na wa myen hte gasat lai wa sai ,n dai lang na majan ram mung masha ni madi sha daw shang lawm ai lam hpe n mu yu ga ai, dai ni gaw mung chying mung sha wa yawng nji ngu shang lawm ai majaw mau hpa shaman chye ju hpe hkam la lu sai. Ndai lam ni gaw KIO / KIA hte mung shawa gaw dai ni hka hte nga zawn ganawn ai hta sha n-ga woi awn nga ai Ningbaw ni a K.K a ntsa kam sham ai makam hte woi awn ai majaw mung rai nga ai, moi majan kade byin tim kadai wa mi majan dang na matu lusha gam akyu hpyi ai nga mung nna yu ga ai. Anhte a makam masham hte myit hkrum ai a majaw myen ni gaw anhte hpe nhtoi 10 hte sha myit kau na majan gaw shan hte myit ai hte wa shakap shai mat ai majaw ya dai ni gaw shan hte hku na she mung masa bawng ban ga nga ga pru wa ten du sai hku re.
Dai majaw dai ni anhte kaning re mung masa lam hpe tsun jahta na kaning re lam yan de rai wa na ngu ai gaw woi awn nga ai Ning baw ni tau na hkyen lajang da ngut na sai ngu mung kam ai. Myen ni gaw moi moi kaw na teng man ai ni nre hpe anhte labau hta chye chyalu rai sai ,lang hte lang mung hkrum sha yu sai, ya gaw shari mu ram sai anhte grai sadi maja let galaw ra ai. Myen ni a labau hpe yu yang moi English hpe gasat na matu Japan hpe sa pang la ai, Japan hpe bai gasat na matu Englisha hpe bai pang la ai, ngut jang labau kaw gaw shahte she ndan madu zawn nga na bai tsun , Mung dan a teng man ai labau ni hpe sha mat shamyit kau n-na shanhte mye amyu kaba masa hpe hkrang sha paw mat wa ai.
Dai ni na ten hta mung Myen gaw Miwa hpe kam dat Gala hpe pawng dat Amerecan ni hpe lama mi nga masu dat rai na nji ngu rai bu si nga ai, ndai zawn re mung dan kaba ni a lapan kaw mung masa gasup sha bu si nga ai ,gasup shut dat yang mung dan ting zang ayai mat na hpe gaw ndum ma ai kun? Ya ten na Jinghpaw hte myen a mung masa hpe yu yang mung KIO a mung masa gaw ntsa kaw rai nga ai, KIO gaw panglung gasa di hpe manat da ai ,myen gaw shan hte kada ai 2008 ning a gaw da tara hte rai wa mayu ai, kaja wa sha nga yang Myen mung hta rawt malan hpung ni law wa ai a npawt mung dai panglung ga sadi n-grin wa ai a majaw re, dai majaw dai ni mung dai panglung gasa di kaw sha sim sa lam hpe mai lu la na re, Myen ni panglung gasa di gaw prat nrai sai mi nga tim mahtai gaw dai kaw sha dik wa mai nga ai.
Dai majaw anhte wunpawng sha ni a teng man ai mung masa mahtai hpe daw dan hpa ran la na ten gaw dai ni rai sai,woi awn ai ningbaw ni mung ngang grin ai mung masa policy ni hpe tau hkyen da na sai ngu kam ai, anhte mung chying mung shawa ni mung woi awn ai ni a ga hpe madi sha daw hkan sa chye ai mung shawa masha tai ra ga ai, mai gan ga hkan e du hkawm nga ai ni mung madu a mung dan dum nta hpe bai wa gaw gap la na matu jin jin rai nga ra sai. Nang ngai lu ai atsam hte myit hkrum mang rum ai hte jawm shakut wa yang ai hte a awng padang gaw gade ntsan ai kaw rai sai , U lu mahka na hpungkun daw nmai byin ai lam shagu hta myit shing ran mu let rau sha jawm sha kut sa wa ai rai yang gade nna ai aten hta anhte a Sut Ngai Mung hpe madu la lu na gaw gala htum nshut rai sai law.
Yawng a ntsa Karai kasang shaman ya u ga.
Myen asuya ni kawn anhte J.W buga gin ra ni hta tawt lai ai shinggyim ahkaw ahkang hte Myusha ni ntsa sat nat ai lam ni.
New Zealand du Jinghpaw wunpawng myu sha ni kawn dai ni anhte a mungdan hta W.P Mungdan shanglawt asuya ntsa myen asuya kawn laja lana htim gasat ai majan hkrun lam hpe AUNG DANG ai hte padang dip lalu na matu hte hpyen yen tsin yam masha ni a matu hkying hkum 12 lusha gam kyu hpyi lamang hpe NZ Mungdan mare kaba lahkawng hta galaw lai wa sai.
Dai ni anhte kam hpa na gaw hpan wa karai sha nga ai,anhte a lam hpe dai madu hta ap da yang shi shabyin na ra ai,ngun dating na myit nden sha ja nga ga.

(12) Lang na KBC RAMMA masat Nhtoi mungga hpe ndai kaw matut hti ga.http://www.blogger.com/img/blank.gif
Jinghpaw Wunpawng sha ni a Rawt malan hkrun lam hpa majaw chying hkraw galu nga ai? Hpa majaw nmai Awngdang ai? Kaja wa sha anhte amyu ni shanglawt lu nra sai i? Shang Lawt hte mayam ngu ai hpe nang gara hku chye na ai.Ndai kaw matut hti yu ga
Mungkan madang Rugby ginsup poi (Rugby world Cup 2011) kaba, hpaw poi hpe Auckland Muklung Eden Park kaw grai hkik hkam ai hkrang shala lamang ni hte galaw lai wa sai.Ndai hpaw poi hta masha 60,000 jan sadu ngun jaw ai lam chye lu ai.NZ Mungdan hta gaw Rugby hpe madung gin sup ma ai hte NZ masha ni grai ra sharawng ma ai. Ndai zawn Mungkan madang (World Cup) hpe 1971 ning kawn hpang ai lam chye lu ai. 



NZ Mung dan du J.W sha ni kawn Wunpawng Mung dan hta byin nga ai hpyen yen tsin yam masha ni hpe garum madi sha daw lu na matu alu tam ai lamang hpe mani 27.8.2011 hta Auckland mare kaw awng dang ai hte galaw la lu sai . Ndai lamang hta htung hkring malu masha , ka hkrang ni madun dan ai hte masha ngun 300 jan sadu ngun jaw la sai lam chye lu ai.
Wunpawng Mungdan Hte Wunpawng amyu sha ni dip da ai kaw na lawt lu na matu myit shing ran shaw ta tut woi awn shakut shaja lai wa sai anhte a myu tsaw share shagan ningbaw ning la ni hpe na chying wa chyeju dum ga ai.
Anhte NZ nga J.W sha ni kawn lak san lamang nlu galaw tim, ndai zawn Myu Hte Mungdan Shang Lawt lu na matu asak ap nawng sha kut sha ja lai wa sai Myu tsaw share shagan ningbaw ningla ni yawng hpe arawng la Hkungga jaw dat ga ai.
N-ngut shi ai rawt malan hkrun lam hpe nanhte myit mada da ai Awmdawm shanglawt nlu ding sa nga ai sha ra , lu ai atsam ladat hkum hkra hte matut shakut na ga ai. Karai kasang a sumsing mungdan hta ning ngai nga mu ga myit dum kyu hpyi dat ga ai .
Wunpawng Mungdan Shanglawt ......... (Lu u ga )2
Wunpawng Myu sha ni shanglawt .........(Lu u ga)2
Myen mung asuya a 0pposition party ning baw Aung san Kaw a Thinsin hte rawt malan hpung ni de shagun da ai laika hpe hti maram yu ga , ndai bat laman myen asuya hte hkrum shaga ngut ai hpang ndai ndau laika pru wa ai lam re.





